H σαρκοπενία είναι μια κατάσταση προοδευτικής και γενικευμένης απώλειας μυικής μάζας, δυναμης και λειτουργικότητας που επιδεινώνεται με την ηλικία. Οι μυικές ίνες, ιδιαίτερα αυτές που σχετίζονται με την παραγωγή δύναμης, μειώνονται και σε όγκο και σε αριθμό. Οι μυες γίνονται πιο δύσκαμπτοι και αποκτούν μειωμένη ικανότητα σύσπασης. Σε κυτταρικό επίπεδο, αναγνωρίζεται δυσλειτουργία των μιτοχονδρίων, η οποία σχετίζεται με αυξημένη αντίσταση του οργανισμού στην ινσουλίνη, γεγονός που συμβάλει στην εμφάνιση σακχαρώδη διαβήτη σε ηλικιωμένα άτομα.
Αν και η σαρκοπενία είναι πιο συχνή σε ηλικιωμένα άτομα, μπορεί να εμφανστεί και σε νεότερες ηλικίες. Εχει αρνητική επίπτωση στην ποιότητα ζωής, επειδή μειώνει την ικανότητα του ατόμου να εκτελεί καθημερινές δραστηριότητες, και σταδιακά το οδηγεί σε απομόνωση και απώλεια της ανεξαρτησίας του, ενώ αυξάνει τον κίνδυνο πτώσεων και καταγμάτων.
Υπάρχει η λανθασμένη άποψη οτι η σαρκοπενία αφορά μόνο άτομα μειωμένου ή κανονικού βαρους σώματος. Στην πραγματικότητα, αφορά εξ ίσου τα υπέρβαρα ή παχύσαρκα άτομα και μάλιστα η παχυσαρκία φαίνεται να συμβάλει στην απώλεια της μυικής μάζας και την αντικατάστασή της απο εναπόθεση λίπους. Πρόκειται για μια κατάσταση που ονομάζεται σαρκοπενική παχυσαρκία και ενέχει τον κίνδυνο της καθυστερημένης διάγνωσης, επειδή υπάρχει η τάση τα συμπτώματα των ατόμων αυτών να αποδίδονται, αποκλειστικά, στο επιπλέον βάρος.
Που οφείλεται?
Κατά κύριο λόγο στην φυσική γήρανση.
H σαρκοπενία είναι μια φυσιολογική διεργασία του οργανισμού, που ξεκινάει περίπου στην ηλικία των 30-35 ετών, ενώ υπάρχουν μελέτες που αναφέρουν έναρξη ακόμα και σε ηλικίες 25 – 27 ετών στις γυναίκες. Προσβάλει και τα 2 φύλα, αν και είναι 1.5 φορές πιο συχνή στις γυναίκες. Ξεκινώντας απο τα 30 έτη η μυική απώλεια είναι σταδιακή και αρχικά μικρή, αντίστοιχη του 3-5% / 10ετία. Ο ρυθμός της απώλειας αυξάνεται σταδιακά και στην ηλικία των 60-65 ετών εκτοξεύεται στο 3% / έτος. Σύμφωνα με μελέτες είναι πολύ συχνή. Αφορά περίπου το 20% των ενηλίκων και ο επιπολασμός της αυξάνει με την ηλικία. Στην ηλικία των 80 ετών φαίνεται να αφορά έως και το 50% των ατόμων. Εκτιμάται οτι η πραγματική της επίπτωση είναι πολύ μεγαλύτερη, διότι συνήθως υποδιαγιγνώσκεται.
Καταστάσεις που προάγουν την μυική ατροφία, όπως η απουσία φυσικής δραστηριότητας και η επικράτηση της καθιστικής ζωής, η παρουσία διαφόρων χρονίων παθήσεων, ή ορμονικών διαταραχών, επιταχύνουν και την σαρκοπενία.
Χρήσιμα συμπεράσματα
H σαρκοπενία είναι μια φυσιολογική διεργασία του οργανισμού, η οποία μπορεί να ξεκινήσει απο πολύ νεαρή ηλικία και χαρακτηρίζεται απο απώλεια μυικής μάζας, μυικής δυναμης και λειτουργικότητας. Με την πάροδο της ηλικίας ο ρυθμός απώλειας της μυικής μάζας αυξάνει και τείνει να αφορά όλο και μεγαλύτερ αριθμό ατόμων. Κάθε συννοσηρότητα (Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, Καρδιακή Ανεπάρκεια, Χρόνια νεφρική Ανεπάρκεια, Ορμονικές Διαταραχές) καθώς και η κακή θρέψη, ή η μείωση της φυσικής δραστηριότητας και η επικράτηση του καθιστικού τρόπου ζωής επιτείνουν το πρόβλημα.
