Πώς αξιολογούμε τη μυϊκή δύναμη;
Μέρος 2ο: Κάτω άκρα
Το test έγερσης από καθιστή θέση (Chair Stand Test) είναι ένα απλό εργαλείο που χρησιμοποιείται κυρίως σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας για την αξιολόγηση της μυϊκής δύναμης και αντοχής του κάτω μέρους του σώματος. Αξιολογούνται οι μύες των κάτω άκρων και ιδιαίτερα ο τετρακέφαλος.
Η έγερση από καρέκλα είναι μια βασική καθημερινή δραστηριότητα. Για αυτόν τον λόγο, η δοκιμασία αυτή αποτελεί χρήσιμο εργαλείο για την εκτίμηση της ικανότητας ενός ατόμου να ανταποκρίνεται στις καθημερινές δραστηριότητες και, κατά συνέπεια, της λειτουργικής του ανεξαρτησίας.
Όταν η ικανότητα αυτή βρίσκεται κάτω από τον αντίστοιχο μέσο όρο, αυτό υποδηλώνει λειτουργική και κινητική έκπτωση, καθώς και αυξημένο κίνδυνο πτώσεων.
Το test χρησιμοποιείται επίσης για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας προγραμμάτων αποκατάστασης ή ενδυνάμωσης.
Πώς γίνεται
- Χρησιμοποιείται μία καρέκλα με σταθερή πλάτη, χωρίς μπράτσα.
- Η καρέκλα τοποθετείται κοντά σε τοίχο ώστε να παραμένει σταθερή.
- Το άτομο κάθεται με την πλάτη ίσια και τα χέρια σταυρωμένα στο στήθος. Τα χέρια δεν χρησιμοποιούνται καθόλου κατά τη διάρκεια της δοκιμασίας.
- Τα πόδια ακουμπούν σταθερά στο έδαφος, ανοιχτά στο ύψος των ώμων, με το ένα πόδι ελαφρώς πιο μπροστά από το άλλο.
- Όταν δοθεί η εντολή, το άτομο σηκώνεται όρθιο και κάθεται ξανά στην καρέκλα κατ’ επανάληψη για 30 ή 60 δευτερόλεπτα.
- Για λόγους ασφαλείας, ο εξεταστής ή κάποιο άλλο άτομο στέκεται δίπλα στον εξεταζόμενο.
Πώς αξιολογείται
Το score ισούται με τον αριθμό των ολοκληρωμένων εγέρσεων μέσα στο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
Εάν το άτομο χρησιμοποιήσει τα χέρια για στήριξη, η προσπάθεια θεωρείται αποτυχημένη και βαθμολογείται με 0.
Το συνολικό score συγκρίνεται με πρότυπα δεδομένα ανάλογα με την ηλικία και το φύλο.
Γενικά, και για τα δύο φύλα, score κάτω από 8 στις ηλικίες 85-89 ετών υποδεικνύει αυξημένο κίνδυνο πτώσεων. Ωστόσο, σε όλες τις ηλικίες μετά τα 60 έτη, τιμές χαμηλότερες από τον αντίστοιχο μέσο όρο θεωρείται ότι συνοδεύονται από αυξημένο κίνδυνο πτώσεων.
.
| Ηλικία | Άνδρες | Γυναίκες |
|---|---|---|
| 60-64 | < 14 | < 12 |
| 65-69 | < 12 | < 11 |
| 70-74 | < 12 | < 10 |
| 75-79 | < 11 | < 10 |
| 80-84 | < 10 | < 9 |
| 85-89 | < 8 | < 8 |
| 90-94 | < 7 | < 4 |
Ποιος το κάνει;
Συνήθως το πραγματοποιούν φυσικοθεραπευτές, αλλά τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι γιατροί χρησιμοποιούν το test για να εκτιμήσουν:
- τη λειτουργική ικανότητα των ασθενών,
- την ικανότητά τους να χρησιμοποιούν την τουαλέτα και να περπατούν,
- την αποτελεσματικότητα προγραμμάτων αποκατάστασης,
- και τον κίνδυνο πτώσεων.
Βέβαια, τηρώντας τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας και ακολουθώντας πιστά τις οδηγίες, μπορείτε να το κάνετε και μόνοι σας στο σπίτι.
Χρήσιμα συμπεράσματα
Το test έγερσης από καθιστή θέση αξιολογεί τη μυϊκή δύναμη και αντοχή του κάτω μέρους του σώματος και, ουσιαστικά, την ικανότητα του ατόμου να ανταποκρίνεται στις καθημερινές του δραστηριότητες, διατηρώντας τη λειτουργική του ανεξαρτησία.
Τιμές χαμηλότερες από τις προβλεπόμενες συνοδεύονται από αυξημένο κίνδυνο πτώσεων ή εξηγούν γιατί κάποιοι άνθρωποι παρουσιάζουν συχνές πτώσεις.
Το test πραγματοποιείται από φυσικοθεραπευτές και γιατρούς — ζητήστε το — αλλά μπορείτε να το κάνετε και μόνοι σας. Βάλτε κάποιον να σας χρονομετρήσει και να σταθεί κοντά σας σε περίπτωση που χρειαστείτε βοήθεια.
Επαναλαμβάνετέ το ανά τακτά χρονικά διαστήματα ώστε να παρακολουθείτε την πρόοδό σας.
